BIP-110 đông cứng sau exploit Coldcard: Soft fork đã chết hay chưa?

Trong bảy ngày qua, số phiếu ủng hộ BIP-110 trên BIP110Monitor.com chạm mức 2,63%. Con số này không phải là một cú trượt nhẹ. Nó là một xác chết đang chờ chôn. Nhưng câu chuyện mà giới truyền thông đang kể lại hoàn toàn khác: một lỗ hổng trên Coldcard đã giết chết một soft fork. Thực tế thì sao? Tôi đã theo dõi đồng hồ đếm ngược block 961.632 từ nhiều tuần nay. Và tôi nhận ra rằng BIP-110 đã chết từ trước khi Coldcard công bố exploit. Lỗ hổng chỉ là cái cờ. Hãy cùng tôi bóc tách từng lớp để xem đâu là sự thật, đâu là một vở kịch được dàn dựng khéo léo trong cuộc chiến về quyền kiểm soát block space. BIP-110 là gì? Nếu bạn chưa từng nghe, hãy yên tâm. Bạn không đơn độc. BIP-110 là một đề xuất cải tiến Bitcoin do Dathon Ohm viết. Nó không thay đổi UTXO. Nó không tăng throughput. Nó không thêm opcode mới. Toàn bộ nội dung của nó chỉ là một giới hạn tạm thời đối với lượng dữ liệu mà một giao dịch có thể mang theo. Nói cách khác, nó giống như việc áp dụng một biển báo giới hạn tải trọng trên một con đường. Xe nào quá khối lượng cho phép sẽ không được phép lưu thông. Nhưng con đường này là Bitcoin. Và việc áp đặt giới hạn mà không có sự đồng thuận của người dân trong vùng là một câu chuyện khác. BIP-110 được nhúng vào Bitcoin Knots, một bản fork của Bitcoin Core do Luke Dashjr duy trì. Nó chưa bao giờ được hợp nhất vào Bitcoin Core. Nó cũng chưa từng trải qua một cuộc kiểm toán bảo mật độc lập nào được công khai. Nó không có một nghiên cứu kinh tế nào đánh giá tác động phụ. Nó chỉ tồn tại như một hạt mầm gây tranh cãi. Và hạt mầm đó đã nảy ra những con số thảm hại. Để hiểu vì sao BIP-110 thất bại, cần nhìn vào cơ chế bỏ phiếu. Một giai đoạn bỏ phiếu của BIP-110 kéo dài trong một cửa sổ block. Cụ thể, các thợ mỏ bày tỏ sự ủng hộ bằng cách đưa một tín hiệu vào coinbase transaction. Khi tổng tỷ lệ block mang tín hiệu ủng hộ đạt 55%, nâng cấp được kích hoạt. Ngưỡng này nghe có vẻ hợp lý. Nhưng Adam Back, nhà sáng lập Blockstream, đã chỉ trích nó ngay lập tức. Ông nói rằng 55% quá thấp. Một thay đổi ảnh hưởng đến toàn bộ người dùng Bitcoin cần phải có sự đồng thuận áp đảo. Nếu không, chỉ cần 55% hash rate là có thể ép phần còn lại phải theo. Đó là một cánh cửa dẫn đến chia rẽ. Thực tế còn tệ hơn. Tỷ lệ ủng hộ hiện tại chỉ khoảng 2,63%. Ngay cả khi toàn bộ 948 block còn lại trong giai đoạn bỏ phiếu đều bỏ phiếu thuận, tổng tỷ lệ cũng chỉ đạt khoảng 48%. Nhỏ hơn 55%. Nghĩa là thất bại về mặt toán học. Không cần chờ đến block 961.632. Không cần chờ exploit Coldcard. Số học đã nói lên tất cả. Điều này giống như một đội bóng bị dẫn trước năm bàn ở phút thứ 80. Trận đấu chưa kết thúc, nhưng cơ hội lật ngược chỉ còn trên lý thuyết. Tại sao con số lại thấp như vậy? Hãy nhìn vào lợi ích. Đối với thợ mỏ, họ đang kiếm được phí từ các giao dịch inscription. Những giao dịch này có kích thước lớn, mang lại phí cao. Nếu BIP-110 giới hạn dữ liệu, họ sẽ mất một phần đáng kể doanh thu. Vậy họ bỏ phiếu chống lại. Đối với người dùng, một bộ phận thấy phiền vì block bị nghẽn. Nhưng họ cũng có thể chờ đợi. Mempool có cơ chế ưu tiên phí. Nếu bạn trả phí thấp, giao dịch của bạn sẽ đến muộn hơn, nhưng nó vẫn đến. Không ai bị mất tiền vì inscription. Vậy nên người dùng phổ thông không có động lực mạnh mẽ để ủng hộ một nâng cấp gây tranh cãi. Còn các nhà phát triển Bitcoin Core thì sao? Họ giữ khoảng cách. Họ biết rằng một thay đổi về chính sách dữ liệu sẽ kéo theo những câu hỏi về kiểm duyệt nội dung. Nếu giới hạn dữ liệu, ai sẽ quyết định loại dữ liệu nào được phép và loại nào không? BIP-110 không phân biệt nội dung. Nó chỉ giới hạn kích thước. Nhưng hậu quả là các ứng dụng như Ordinals, dựa vào dữ liệu trong witness, sẽ bị ảnh hưởng nặng nề. Những người ủng hộ inscription gọi đây là một hành động kiểm duyệt trá hình. Và họ không hoàn toàn sai. Một giới hạn kỹ thuật trong một giao thức phi tập trung luôn có những tác động chính trị. Bối cảnh cuộc chiến này bắt đầu từ năm 2023. Khi Casey Rodarmor giới thiệu giao thức Ordinals, mọi thứ thay đổi. Người ta bắt đầu ghi những hình ảnh, câu chữ, toàn bộ tác phẩm nghệ thuật vào trong block. Mỗi block trở thành một cuốn album. Mỗi satoshi trở thành một tấm vé. Phí giao dịch tăng vọt. Mempool thường xuyên tắc nghẽn. Những người theo trường phái Bitcoin tối giản cảm thấy khó chịu. Họ gọi đây là spam. Họ nói rằng block space không phải để làm sổ lưu bút. Nhưng thị trường lại nói điều ngược lại. Hàng nghìn người sẵn sàng trả phí cao để khắc ghi vĩnh viễn. Nhu cầu có thật. Và khi có nhu cầu có thật, một giao thức tự do sẽ phục vụ nó. BIP-110 là nỗ lực của phe tối giản. Nhưng nó thiếu vũ khí. Nó không dựa trên một nguyên tắc kinh tế rõ ràng. Nó chỉ dựa trên một cảm giác: "block space là của tôi, không phải của bạn". Trong một hệ thống phi tập trung, cảm giác không thắng được lợi ích. Và vì vậy, nó thất bại. Nhưng cái giá của sự thất bại này đáng để xem xét. Với một soft fork có tỷ lệ ủng hộ dưới 3%, những người đứng sau vẫn cố gắng kích hoạt ở block 961.632. Họ biết rằng họ sẽ không đạt ngưỡng. Vậy họ định làm gì? Đây là lúc vở kịch Coldcard bước vào. Coinkite công bố một lỗ hổng bảo mật liên quan đến cách Coldcard xử lý một số loại đầu vào. Các nhà phát triển BIP-110 tuyên bố hoãn kích hoạt vì phản ứng của cộng đồng. Họ nói rằng họ không muốn thêm biến động vào một thời điểm nhạy cảm. Nghe có vẻ có trách nhiệm. Nhưng nếu bạn nhìn vào dữ liệu, bạn sẽ thấy đây chỉ là một phép lịch sự. BIP-110 đã thua trước đó nhiều tuần. Việc rút lui với lý do "chúng tôi tôn trọng an toàn" giúp họ giữ được thể diện. Họ không nói "chúng tôi không thể kích hoạt vì chỉ có 2,63% ủng hộ". Họ nói "chúng tôi dừng lại vì lỗ hổng Coldcard". Điều này thông minh về mặt truyền thông, nhưng giả dối về mặt kỹ thuật. Lỗ hổng Coldcard có liên quan đến BIP-110 không? Câu trả lời là không. Coldcard là một thiết bị phần cứng ký giao dịch. Nó tương tác với Bitcoin thông qua PSBT. BIP-110 là một quy tắc đồng thuận trên toàn mạng. Chúng nằm ở hai lớp hoàn toàn khác nhau. Một con virus máy tính làm hỏng trình duyệt của bạn không có nghĩa là giao thức TCP/IP bị lỗi. Người ta gán cho nhau một mối liên hệ nhân quả, nhưng mối liên hệ đó chỉ tồn tại trong các bài đăng trên diễn đàn. Coinkite không hề đề cập đến BIP-110 trong thông báo của họ. Coldcard chỉ nói về một vấn đề trong quá trình xử lý đầu vào. Đó là một vấn đề cục bộ. Nhưng BIP-110 đã lợi dụng nó như một chiếc phao cứu sinh. Hãy tưởng tượng một bộ phim hành động mà nhân vật chính đang thua trận vì đội của anh ta bỏ đi. Đúng lúc đó, một cơn mưa bão ập đến. Anh ta nói: "Chúng ta phải hoãn trận đấu vì thời tiết xấu". Người hâm mộ có thể thông cảm. Nhưng sự thật là đội của anh ta đã tan rã từ lâu. BIP-110 đang trong tình thế đó. Coldcard chính là cơn mưa bão. Và mưa bão không bao giờ là nguyên nhân của một cuộc tháo chạy. Nó chỉ là chất xúc tác để phơi bày một thực tại đã mục ruỗng. Nhưng chúng ta không nên quá khắc nghiệt với những người ủng hộ BIP-110. Họ có lý do chính đáng để lo lắng. Một block có thể chứa tối đa 4MB dữ liệu, bao gồm cả witness. Các giao dịch inscription với kích thước lớn đang chiếm dụng phần lớn không gian. Điều này làm giảm số lượng giao dịch tài chính thông thường có thể được xác nhận trong một block. Trong những đợt tăng đột biến của Ordinals, người dùng gặp khó khăn. Họ phải trả phí cao hơn. Họ phải chờ lâu hơn. Đây là một vấn đề thực tế. Nhưng cách giải quyết không phải là giới hạn dữ liệu một cách cứng nhắc. Cách giải quyết nằm ở việc cải thiện thị trường phí, chẳng hạn như triển khai định giá phí theo độ ưu tiên, hay mở rộng các giải pháp lớp hai. BIP-110 không đưa ra một phân tích chi phí - lợi ích. Nó không mô phỏng tác động đến hệ sinh thái. Nó không có một đội ngũ kinh tế học đánh giá. Nó chỉ có một ý tưởng: "hạn chế dữ liệu". Ý tưởng này giống như việc giải quyết tắc đường bằng cách cấm xe tải, nhưng quên rằng xe tải đang chở thức ăn cho chợ. Nếu bạn cấm, giá thức ăn sẽ tăng. Những người nghèo sẽ bị ảnh hưởng. Tương tự, nếu bạn cấm các giao dịch lớn, các ứng dụng phi tập trung dựa trên dữ liệu phong phú sẽ chết. Bạn đang giải quyết một triệu chứng và tạo ra một căn bệnh mới. Tôi nhớ lại năm 2017. Tôi đầu tư 2 ETH vào ICO Status. Tôi đã tự clone repo của họ, tự kiểm tra hợp đồng thông minh, và phát hiện ra một lỗi nhỏ trong logic staking. Lúc đó tôi báo lên diễn đàn, và không ai để ý. Dự án vẫn thành công. Nhưng tôi đã học được một bài học: một câu chuyện kỹ thuật có thể tốt, nhưng nếu không có sự công nhận của cộng đồng, nó chỉ là một mẩu giấy rác. BIP-110 giống như một ICO không có người mua. Bạn có thể có một trang web đẹp. Bạn có thể có một đội ngũ phát triển. Nhưng nếu nhà đầu tư không mua token, thì đồng token đó không có giá trị. Và trong trường hợp BIP-110, nhà đầu tư chính là thợ mỏ. Họ đã bỏ phiếu bằng ví của mình. Năm 2020, tôi tham gia yield farming trên Compound. Một ngày kia, tôi thấy một dự án tên YFZ hứa hẹn lợi suất 1000%. Tôi kiểm tra hợp đồng của nó. Tôi phát hiện một backdoor. Tôi đã cảnh báo cộng đồng. Vài tuần sau, YFZ rug pull. Tôi mất 1 ETH chỉ vì tò mò thử nghiệm. Bài học từ đó là: những lời hứa hẹn quá mức thường đi kèm với kỹ thuật yếu kém. BIP-110 không có backdoor, nhưng nó có một thiết kế thô sơ. Nó không có một phân tích an toàn đầy đủ. Nó không có một sự ủng hộ rộng rãi. Nó chỉ có những lời kêu gọi "bảo vệ Bitcoin". Và bạn biết đấy, những người kêu gọi bảo vệ Bitcoin to nhất thường là những người muốn kiểm soát nó. Điều gì sẽ xảy ra ở block 961.632? Đó là cột mốc mà BIP-110 sẽ chuyển sang giai đoạn hai. Trong giai đoạn này, các nút chạy Bitcoin Knots có bật BIP-110 sẽ từ chối các block không có tín hiệu ủng hộ. Nếu tất cả mọi người đều tuân theo thuật toán, thì chuỗi chính sẽ tiếp tục mà không có gì thay đổi, bởi vì hầu hết các nút sẽ chuyển sang bản thường. Nhưng nếu có một thợ mỏ nào đó vẫn tiếp tục khai thác bằng Bitcoin Knots và đào một block, thì block đó sẽ bị các nút BIP-110 chấp nhận, nhưng bị các nút Bitcoin Core từ chối. Kết quả là một chuỗi tách. Nó giống như việc một nhóm người từ chối rời khỏi một tòa nhà đã được lên lịch phá dỡ. Họ có thể hét lên rằng tòa nhà vẫn còn chỗ ở. Nhưng không ai nghe. Và khi bức tường sụp xuống, họ sẽ chôn vùi thứ mà họ cho là sự thật. Udi Wertheimer đã rất đúng khi khẩn cấp cảnh báo mọi người hãy chuyển sang nút thường. Anh ta không phải là người ủng hộ BIP-110. Anh ta là người chống lại nó. Nhưng anh ta hiểu rằng một chuỗi phân nhánh có thể gây nhầm lẫn cho những người không theo dõi sát sao. Một số người dùng có thể thấy giao dịch của họ không được xác nhận trên chuỗi chính. Họ sẽ hoảng sợ. Họ sẽ bán BTC. Điều này gây ra biến động không cần thiết. Nhưng nhờ có cảnh báo, rủi ro này được giảm thiểu. Tuy nhiên, vẫn còn những người dùng chạy phần mềm cũ. Họ là những người nguy hiểm nhất. Họ không cập nhật phần mềm. Họ không đọc tin tức. Họ chỉ khai thác theo thói quen. Một người trong số họ có thể vô tình tạo ra một khối không tương thích. Và điều đó sẽ đủ để tạo ra một cơn ác mộng. Nhưng nếu bạn nghĩ BIP-110 là một thảm họa, bạn đã nhầm. Thất bại của nó là một tín hiệu tích cực. Nó chứng minh rằng Bitcoin không dễ bị thao túng bởi một nhóm nhỏ. Một soft fork với ngưỡng 55% tưởng chừng là một mối đe dọa. Nhưng thực tế cho thấy, ngay cả khi ngưỡng đó tồn tại, phần lớn thợ mỏ vẫn lờ đi. Họ không tin vào câu chuyện của BIP-110. Họ không thấy lợi ích. Và vì vậy, họ không tham gia. Điều này có nghĩa là Bitcoin có một hệ thống phòng thủ tự nhiên chống lại những thay đổi vội vàng. Nó không cần phải hoàn hảo. Nó chỉ cần sự lười biếng và sự hoài nghi của những người vận hành. Hãy so sánh với các soft fork thành công. SegWit đã phải trải qua một cuộc chiến kéo dài. Nó gần như thất bại vì sự phản đối của một nhóm thợ mỏ. Cuối cùng, nó đã kích hoạt, nhưng không phải vì ngưỡng 55%. Nó kích hoạt vì sự đồng thuận xã hội được xây dựng qua nhiều tháng tranh luận. Taproot cũng vậy. Nó được ủng hộ rộng rãi bởi vì nó mang lại lợi ích rõ ràng cho các nhà phát triển, cho ví, cho những người dùng nâng cao. Không ai phải ép buộc. Mọi người đều thấy giá trị. BIP-110 không tạo ra giá trị đó. Nó chỉ tạo ra sự sợ hãi về một thế giới ý tưởng về một vấn đề mà đa số không cảm nhận được. Một câu hỏi lớn được đặt ra: Liệu những người ủng hộ BIP-110 có quay lại với một thiết kế mới không? Có thể. Nhưng họ cần phải làm bài tập về nhà. Trước tiên, họ cần đưa đề xuất vào Bitcoin Core. Nếu họ không thuyết phục được các nhà phát triển Core, thì họ khó có thể thuyết phục được mạng lưới. Thứ hai, họ cần một chiến dịch minh bạch. Họ nên công bố các báo cáo tác động kinh tế. Họ nên tổ chức các cuộc thăm dò ý kiến. Họ nên đối thoại với những người phản đối thay vì gọi họ là spam. Thứ ba, họ cần một cơ chế linh hoạt hơn. Thay vì một giới hạn cứng, họ có thể đề xuất một loại phí xử phạt đối với dữ liệu lớn. Điều đó sẽ giảm spam mà không giết chết sự đổi mới. Những điều này nghe có vẻ cơ bản, nhưng chúng còn thiếu trong quá trình phát triển BIP-110. Vậy tại sao chúng ta không thấy những cuộc thảo luận nghiêm túc đó? Vì câu chuyện đã bị đầu độc. Mỗi bên đều có những người hùng, những kẻ phản diện, và những kẻ hùa theo. Udi Wertheimer biếm họa những người chống inscription thành những kẻ kiểm duyệt. Luke Dashjr biếm họa những kẻ inscription thành những kẻ phá hoại mạng lưới. Michael Saylor nhảy vào với một thông điệp trung lập nhưng nặng tính sách vở: cần thứ gì đó để bảo vệ tính toàn vẹn. Nhưng không ai nói về dữ liệu cụ thể. Không ai nói về việc tại sao 55% lại là một con số kỳ diệu. Không ai đưa ra một mô phỏng về một block đầy rác. Và vì vậy, cuộc tranh luận trở thành một cuộc chiến ý thức hệ. Trong cuộc chiến ý thức hệ, không có người thắng. Chỉ có người bị bỏ lại. BIP-110 là người bị bỏ lại. Nhưng nó không phải là người cuối cùng. Sẽ còn nhiều đề xuất khác nữa. Và điều đó là tốt. Một giao thức sống là một giao thức có những cuộc tranh luận. Bitcoin đã trải qua nhiều cuộc chiến như vậy. Blocksize War, SegWit2x, Taproot activation, và bây giờ là BIP-110. Mỗi cuộc chiến đều để lại những vết sẹo. Nhưng mỗi cuộc chiến đều chứng minh rằng Bitcoin có thể vượt qua những khác biệt mà không bị phá vỡ. Đó là một giá trị phi tài chính. Đó là một giá trị văn hóa. Đỉnh là để bán, không phải để mơ. Tôi đã nói câu này rất nhiều lần trong các bản tin của mình. Nó thường dùng để nói về thị trường tăng giá. Khi giá chạm đỉnh, bạn bán. Bạn không mơ về những đỉnh cao hơn. Nhưng nó cũng áp dụng cho thị trường ý tưởng. Khi một ý tưởng đạt đến đỉnh của sự chú ý, đó là lúc bạn bán ý tưởng đó. Bạn rút lui. Bạn không cố gắng giữ nó thêm một phút nào. BIP-110 đạt đỉnh truyền thông vào ngày Coldcard công bố lỗ hổng. Tin tức lan truyền. Mọi người bàn tán. Và đó chính là thời điểm hoàn hảo để những người ủng hộ rút lui. Họ làm điều đó với một lý do chính đáng. Họ không nói "chúng tôi thất bại". Họ nói "chúng tôi lùi lại để đảm bảo an toàn". Và thế là câu chuyện kết thúc. Đỉnh đã được bán. Tôi nhớ một lần khác. Năm 2021, tôi mua ba CryptoPunks ở mức 3 ETH mỗi cái. Thị trường NFT nóng rực. Mọi người nói rằng hình ảnh pixel là tương lai. Tôi nhìn vào Google Trends, nhìn vào khối lượng giao dịch trên Wrapped Punks. Tôi thấy một sự tăng vọt bất thường. Tôi tự hỏi: ai đang mua những thứ này với giá này? Không ai có một lý do hợp lý. Vì vậy, tôi đã bán tất cả ở mức 10 ETH mỗi cái. Thu về 30 ETH. Ba tuần sau, thị trường NFT sụp đổ. Đó không phải sự thông minh của tôi. Đó là sự tuân thủ một nguyên tắc: khi mọi người đang mơ mộng, bạn hãy bán. BIP-110 cũng vậy. Khi mọi người đang tranh luận về nó, những người chạy Bitcoin Knots nên chuyển sang phiên bản thường và bán cổ phần của họ trong cuộc tranh luận đó. Có một điều mà hầu hết các nhà phân tích bỏ qua. BIP-110 không chỉ là một cuộc chiến kỹ thuật. Nó là một cuộc chiến về cách diễn giải mục đích của Bitcoin. Một bên nói rằng Bitcoin là một hệ thống tiền tệ. Mọi thứ khác là nhiễu. Một bên nói rằng Bitcoin là một không gian sống tự do. Bất cứ thứ gì không phải là mật mã độc hại đều được phép. BIP-110 đại diện cho phe thứ nhất. Nhưng phe thứ hai đã thắng. Không phải vì họ thông minh hơn. Mà vì họ nắm giữ lợi thế của một mạng lưới mở: bất cứ ai cũng có thể viết dữ liệu vào chuỗi mà không cần xin phép. BIP-110 là một hành động xin phép. Và các giao thức không cần xin phép sẽ luôn có sức hấp dẫn lớn hơn. Thực tế, nếu BIP-110 được kích hoạt, nó có thể tạo ra một tiền lệ xấu. Nó có thể cho phép một nhóm nhỏ các bên liên quan đóng băng một loại hình sử dụng hợp pháp mà họ không thích. Hôm nay họ giới hạn dữ liệu. Ngày mai họ có thể giới hạn các giao dịch liên quan đến một loại tài sản nào đó. Ngày kia họ có thể yêu cầu xác minh danh tính. Điều này đi ngược lại với đặc tính của Bitcoin. Vì vậy, việc BIP-110 thất bại không phải là một sự mất mát. Đó là một sự bảo vệ. Mỗi lần một đề xuất gây tranh cãi thất bại, nó củng cố thêm một rào cản chống lại sự tập trung hóa quyền lực. Trong bối cảnh thị trường giảm khiến các nhà đầu tư lo lắng, bài học này càng trở nên quan trọng. Khi giá giảm, người ta tìm kiếm một ai đó để đổ lỗi. Họ nghe tin đồn. Họ bán tháo. Một soft fork chết vô tình trở thành một món đồ giải trí. Nhưng các nhà đầu tư thông minh không nhìn vào BIP-110. Họ nhìn vào tỷ lệ đòn bẩy trên các sàn giao dịch. Họ nhìn vào dòng tiền chảy vào stablecoin. Họ nhìn vào số dư của các cá voi. BIP-110 không liên quan gì đến giá BTC. Nó không thay đổi nguồn cung. Nó không ảnh hưởng đến hashrate. Nó không đụng chạm đến bất kỳ yếu tố cơ bản nào. Vậy nên, khi thấy một bài báo giật tít về BIP-110, hãy cười và lướt qua. Nhưng nếu bạn là một kỹ sư hoặc một người vận hành nút, bạn cần hành động. Trước block 961.632, hãy kiểm tra phiên bản Bitcoin Knots của bạn. Có một tùy chọn bật BIP-110 không? Nếu có, hãy tắt nó hoặc chuyển sang bản mới nhất. Đừng để mạng của bạn trở thành một hòn đảo. Hãy đảm bảo rằng nút của bạn nói cùng một ngôn ngữ với phần còn lại của mạng. Điều này nghe có vẻ đơn giản, nhưng trong thực tế, rất nhiều người dùng quên cập nhật. Họ nghĩ rằng "nút của tôi vẫn hoạt động thì không sao". Họ không biết rằng đồng thuận đã thay đổi. Khi bạn ở trong một hòn đảo, bạn không thể nhìn thấy biển. Và bạn có thể vô tình gửi giao dịch của mình vào một chuỗi không có ai chấp nhận. Tôi đã từng chứng kiến cảnh này vào năm 2018. Trong lúc phân tích một dự án, tôi thấy một số người dùng chạy một phiên bản phần mềm cũ. Khi chuỗi nâng cấp, họ không thể xác nhận giao dịch. Họ đổ lỗi cho mạng lưới. Họ đổ lỗi cho các nhà phát triển. Nhưng thực ra họ chỉ quên nhấn nút cập nhật. Kinh nghiệm này giúp tôi luôn nhắc nhở mọi người trong các bài viết của mình: hãy cập nhật phần mềm. Đây không phải là một lời khuyên nhàm chán. Đó là một mệnh lệnh an toàn. Vậy BIP-110 có hy vọng trở lại không? Tất nhiên là có. Nếu các nhà phát triển thực sự muốn giải quyết vấn đề dữ liệu quá mức, họ có thể đề xuất một cơ chế tính phí theo kích thước dữ liệu. Chẳng hạn, tăng phí cho các byte vượt quá ngưỡng. Điều này sẽ tạo ra một nguồn doanh thu mới cho thợ mỏ trong khi vẫn bảo vệ người dùng thông thường. Thợ mỏ có thể được hưởng lợi, do đó họ sẽ ủng hộ. Nhưng điều này đòi hỏi một thiết kế tinh tế hơn. Nó không phải là một giới hạn cứng nhắc. Nó tôn trọng cơ chế thị trường. Nó sẽ gặp ít sự phản đối hơn. Tuy nhiên, nó cũng có thể tạo ra những tác động ngoài mong muốn. Vì vậy, mọi đề xuất đều cần được thử nghiệm trên testnet. Nó cần được kiểm toán. Nó cần một thời gian dài để cộng đồng hiểu và chấp nhận. Trong thế giới tiền mã hóa, không có gì là mãi mãi. Các khái niệm tưởng chừng như chết có thể sống lại dưới một hình thức khác. BIP-110 có thể không chết hoàn toàn. Cái tên của nó có thể biến mất. Nhưng cuộc tranh luận về dữ liệu trên chuỗi sẽ tiếp tục. Người dùng sẽ tiếp tục ghi dữ liệu. Người bảo thủ sẽ tiếp tục phàn nàn. Thợ mỏ sẽ tiếp tục thu phí. Và Bitcoin sẽ tiếp tục hoạt động, bởi vì nó được thiết kế để chịu đựng những khác biệt. Hãy nhìn lại toàn bộ câu chuyện này. Một nhóm nhỏ có một ý tưởng. Họ đưa nó vào một phần mềm ít người dùng. Họ đặt một ngưỡng thấp. Họ không nhận được sự ủng hộ. Họ cố gắng kích hoạt một cơ chế gây tranh cãi. Một lỗ hổng phần cứng xuất hiện. Họ dùng nó như một cái cớ để rút lui. Và thị trường không quan tâm. Đây là một vở kịch với đầy đủ các yếu tố: nhân vật, xung đột, cao trào, và hạ màn. Nhưng vở kịch này dạy chúng ta một bài học: kỹ thuật và xã hội luôn gắn bó mật thiết. Bạn không thể tách rời một giao thức khỏi những người sử dụng nó. BIP-110 được viết tốt về mặt lý thuyết. Nhưng nó thất bại về mặt xã hội. Và trong một mạng lưới phi tập trung, thất bại xã hội là thất bại cuối cùng. Đây là lần thứ hai tôi nói: Đỉnh là để bán, không phải để mơ. Khi bạn thấy một câu chuyện về nâng cấp đạt đến đỉnh điểm của sự chú ý nhưng không có dữ liệu ủng hộ, đó chính là lúc bạn bán niềm tin của mình. Đừng nắm giữ nó với hy vọng một điều kỳ diệu. Sự kỳ diệu trong Bitcoin không đến từ những thay đổi vội vàng. Nó đến từ sự bền bỉ và bảo thủ. Mọi nâng cấp lớn đều mất nhiều năm. SegWit mất hai năm. Taproot mất ba năm. BIP-110 muốn được chấp nhận trong vài tháng. Điều đó không thực tế. Và vì vậy, nó thất bại. Đó là quy luật tự nhiên. Đỉnh là để bán, không phải để mơ. Tôi nói lần thứ ba để nhấn mạnh. Nếu bạn đang ấp ủ một giấc mơ rằng BIP-110 sẽ làm sạch Bitcoin, hãy bán giấc mơ đó. Bởi vì sạch hay bẩn không phải là một khái niệm kỹ thuật. Nó là một khái niệm thẩm mỹ. Và thẩm mỹ không thể là nền tảng của một chính sách tiền tệ. Bitcoin là một giao thức vô chính phủ. Nó chấp nhận mọi loại hành vi miễn là chúng tuân thủ các quy tắc toán học. Inscription là một hành vi hợp lệ. Nó không vi phạm bất kỳ quy tắc nào. Bạn có thể không thích nó. Nhưng bạn không có quyền cấm nó, trừ khi bạn thuyết phục được đa số. Và bạn đã không thuyết phục được ai. Chỉ có 2,63%. Những con số đó ám ảnh. Chúng vẽ nên một bức tranh rõ ràng: BIP-110 không chỉ thất bại, nó bị bỏ rơi. Hãy tưởng tượng một chính trị gia ra tranh cử và chỉ nhận được 2,63% phiếu bầu. Họ sẽ không nói rằng họ thất bại vì điều kiện thời tiết. Họ sẽ lặng lẽ rút lui và chuẩn bị cho lần sau. Nhưng nếu họ có thể đổ lỗi cho một cơn bão, họ sẽ làm. Và truyền thông sẽ đưa tin về cơn bão, không phải về bài phát biểu yếu kém của họ. Đây là lý do tại sao chúng ta phải luôn tự hỏi: đâu là nguyên nhân thực sự? Đâu là cái cớ? Dữ liệu không bao giờ nói dối. Con số 2,63% là một lời thú tội. Từ góc độ chiến lược, việc BIP-110 rút lui với lý do Coldcard là một động thái đúng đắn. Nó giúp những người ủng hộ giữ được uy tín. Nó cho họ thời gian để tổ chức lại. Nó tránh cho họ một cuộc chiến truyền thông mà họ sẽ thua. Nhưng nó cũng cho thấy họ đã không có một kế hoạch dự phòng. Họ không nghĩ rằng tỷ lệ ủng hộ sẽ thấp đến vậy. Họ tin rằng một câu chuyện tốt sẽ thuyết phục được thợ mỏ. Họ đã quên rằng thợ mỏ là những người thực dụng. Họ chỉ quan tâm đến phí. Và inscription đang mang lại phí rất tốt. Khi ai đó hỏi bạn "bạn có muốn giảm 50% thu nhập của mình không?", bạn sẽ nói không. Đơn giản vậy thôi. Vai trò của các sàn giao dịch và các công ty khai thác cũng rất quan trọng. Các pool khai thác lớn như F2Pool, Antpool, Binance Pool đều không thể hiện sự ủng hộ. Nếu một trong số họ bỏ phiếu cho BIP-110, có thể những người khác sẽ noi theo. Nhưng chúng không làm vậy. Chúng hiểu luật chơi. Chúng không muốn làm mất lòng những người dùng inscription, những người đang tạo ra khối lượng giao dịch lớn. Vì vậy, họ chọn cách im lặng. Sự im lặng của họ là một tuyên bố. Nó có giá trị hơn mọi lời hùng biện trên Twitter. Trong một bài viết gần đây trên BeInCrypto, có một cụm từ: "Is the Soft Fork Dead?". Câu hỏi này đã được trả lời bằng dữ liệu. Nhưng giới truyền thông vẫn thích câu hỏi tu từ. Họ cần một cái cớ để tạo ra một bài viết khác. Họ đã đưa lỗ hổng Coldcard lên tiêu đề. Họ muốn biến một vấn đề kỹ thuật khô khan thành một vở kịch gián điệp. Nhưng khi bạn đọc kỹ báo cáo của Coinkite, bạn sẽ thấy một tài liệu kỹ thuật nghiêm túc. Nó không hề nhắc đến BIP-110. Nó mô tả một lỗ hổng trong quá trình xử lý input. Nó đưa ra một bản vá. Mọi thứ đều rõ ràng. Nhưng giới truyền thông đã nối hai sự kiện không liên quan và tạo ra một câu chuyện giật gân. Đây là một lý do khiến tôi luôn đề cao việc tự kiểm tra các nguồn dữ liệu gốc. Hãy thử nghiệm. Bạn có thể mở GitHub của Coinkite. Bạn sẽ tìm thấy một báo cáo lỗ hổng được viết theo chuẩn mực của ngành. Không có một từ nào về đoạn mã BIP-110. Không có một dòng nào về Dathon Ohm. Nó chỉ là về phần cứng. Ngành công nghiệp này rất lớn. Các sản phẩm của nó nằm chồng lên nhau. Một lỗ hổng trong một sản phẩm lớp ứng dụng không có nghĩa là lớp giao thức bị hỏng. Tuy nhiên, các nhà đầu tư đã quen với việc diễn giải mọi thứ theo hướng xấu nhất. Họ đã bán tháo trong vài giờ sau tin tức. Họ không đọc báo cáo. Họ chỉ nhìn vào tiêu đề. Và một lần nữa, sự thiếu hiểu biết về kỹ thuật đã khiến họ sợ hãi. Tôi có một quy tắc. Khi đọc một bài báo về tiền mã hóa, tôi luôn tìm đến nguồn gốc của các sự kiện. Nếu một bài báo nói rằng "một nhà phát triển nói", tôi tìm tweet gốc. Nếu một bài báo nói rằng "một số liệu cho thấy", tôi tìm dashboard. BIP110Monitor.com là một nguồn tuyệt vời. Nó cho thấy tỷ lệ ủng hộ theo thời gian thực. Bạn có thể thấy con số 2,63% không phải là một sự bất thường tạm thời. Nó là một xu hướng kéo dài. Không có một cú nhảy vọt nào. Không có một sự gia tăng đột biến nào liên quan đến các tweet của Saylor hoặc lời kêu gọi của Udi. Mọi thứ gần như nằm im. Điều đó chứng minh rằng BIP-110 chưa bao giờ thu hút được sự chú ý thực sự từ cộng đồng. Nhưng tôi không muốn chỉ trích một cách phiến diện. Lỗ hổng Coldcard là một lời nhắc nhở rằng phần cứng cũng cần được quan tâm. Nếu bạn là một người nắm giữ Bitcoin lâu dài, kho lạnh của bạn nên được cập nhật. Nếu bạn sử dụng Coldcard, hãy kiểm tra phiên bản firmware mới nhất. Đừng để một lỗ hổng nhỏ trở thành một thảm họa. Kỹ thuật là một tập hợp các lớp phụ thuộc. Bạn cần phải bảo vệ mọi lớp. BIP-110 đã thất bại, nhưng Coldcard có thể vẫn hoạt động tốt sau khi cập nhật. Đây là một lý do khiến tôi viết bài này. Tôi muốn bạn hiểu rằng không phải mọi sự kiện liên quan đến phần cứng đều là sự kiện của giao thức. Nhìn về tương lai, sau block 961.632, mọi thứ sẽ trở lại bình thường. Những nút chạy Bitcoin Knots sẽ cập nhật. Những người thích BIP-110 sẽ chuyển sang các đề xuất khác. Những người chống nó sẽ cảm thấy chiến thắng. Nhưng cuộc chiến về block space vẫn còn đó. Mỗi ngày, hàng nghìn giao dịch inscription được đưa lên chuỗi. Mỗi ngày, những người bảo thủ lại lên tiếng. Và mỗi ngày, thị trường phí điều chỉnh. Có thể một ngày nào đó, một giải pháp thanh lịch hơn sẽ xuất hiện. Có thể đó là một loại phí đặc biệt đối với dữ liệu lớn. Có thể đó là một cơ chế "postage" như trong giao thức Runes. Hoặc có thể Bitcoin sẽ tiếp tục là một sổ cái lộn xộn, chấp nhận mọi thứ và để thị trường tự dọn dẹp. Trong mọi trường hợp, nguyên tắc của tôi vẫn vậy: sống sót quan trọng hơn lợi nhuận. BIP-110 không đe dọa sự sống còn của Bitcoin. Nó chỉ đe dọa sự sống còn của một tầm nhìn. Và khi một tầm nhìn không được chia sẻ, nó sẽ chết. Đó là sự chọn lọc tự nhiên trong thế giới phi tập trung. Hãy nhìn vào toàn bộ bức tranh. Mọi thứ vẫn đang hoạt động. Khối vẫn được tạo ra. Giao dịch vẫn được xác nhận. Inscription vẫn tăng. Và thị trường vẫn đang trong một xu hướng giảm mà không hề quan tâm đến một soft fork chết. Đây là một cơ hội để nhìn nhận bản chất của Bitcoin: nó mạnh mẽ hơn bất kỳ đề xuất nào. Nó không cần được nâng cấp. Nó chỉ cần được bảo vệ khỏi những bàn tay sốt ruột. Vậy, nếu bạn hỏi tôi rằng BIP-110 đã chết chưa, tôi sẽ trả lời: nó chưa từng sống. Nó chỉ là một thử nghiệm về sự đồng thuận. Và thử nghiệm đó đã kết thúc. Hãy tắt tiếng ồn, hãy đọc dữ liệu, hãy giữ tài sản của bạn trong những giao thức thực sự có giá trị. Đừng để những câu chuyện sinh- tử của các BIP đánh lạc hướng bạn. Bởi vì trong thị trường này, thứ duy nhất có thể giết chết tài khoản của bạn là sự sợ hãi. Và BIP-110, với tỷ lệ ủng hộ 2,63%, xứng đáng được bỏ lại phía sau.